روایت جام جهانی 2007
جام جهانی زنان فیفا 2007؛ قهرمانی تاریخی آلمان و تورنمنتی که برزیل و مارتا را هم جاودانه کرد
جام جهانی زنان فیفا 2007 با قهرمانی آلمان به پایان رسید؛ تورنمنتی که از 10 سپتامبر 2007 در شانگهای آغاز شد و در 30 سپتامبر با پیروزی 2 بر 0 آلمان برابر برزیل در فینال به پایان رسید. این دوره در چین برگزار شد و برای چین دومین میزبانی جام جهانی زنان بود؛ نکتهای که به تورنمنت 2007 از همان ابتدا رنگ و بوی تاریخی میداد.
اگر بخواهیم جام جهانی زنان 2007 را در یک جمله توصیف کنیم، باید بگوییم این تورنمنت هم قهرمانی بینقص آلمان را به جهان نشان داد و هم اوج درخشش برزیل و مارتا را. آلمان عنوان قهرمانیاش را حفظ کرد و به نخستین تیم تاریخ جام جهانی زنان تبدیل شد که از عنوانش دفاع میکند، در حالی که برزیل با فوتبال تکنیکی و تهاجمیاش برای نخستین بار به فینال رسید و به اولین فینالیست آمریکای جنوبی در تاریخ این مسابقات تبدیل شد.
بزرگترین نکته درباره آلمان فقط قهرمانی نبود، بلکه شکل این قهرمانی بود. تیم سیلویا ناید نهفقط جام را برد، بلکه کل تورنمنت را بدون دریافت حتی یک گل به پایان رساند. نادین آنگرر درون دروازه آلمان ستارهای تعیینکننده بود و فیفا بعدها تأکید کرد که او در تمام مسابقات شکستناپذیر بود و با این عملکرد، رکورد جدیدی در تاریخ جامهای جهانی ثبت کرد.
شروع آلمان هم کاملاً در حد یک مدعی واقعی بود. تیم آلمان در همان بازی اول 11 بر 0 آرژانتین را شکست داد؛ نتیجهای که در صفحه رسمی تورنمنت فیفا هم به عنوان نقطه آغاز این مسیر ثبت شده است. آن برد فقط یک شروع خوب نبود؛ پیامی روشن به تمام رقبا بود که قهرمان دوره قبل با قدرت کامل برگشته است.
بعد از آن، آلمان در مرحله گروهی با انگلیس مساوی کرد و ژاپن را برد. سپس در مراحل حذفی از سد کره شمالی و نروژ گذشت و به فینال رسید. فیفا در مرور بعدی خود از مسیر بیرگیت پرینتس و تیم آلمان، این خط سیر را بهوضوح یادآوری کرده و نشان داده که آلمان در چین 2007 تیمی بود که نه با هیجان لحظهای، بلکه با ثبات و ساختار قهرمان شد.
در آن سوی جدول، برزیل یکی از درخشانترین تورنمنتهای تاریخ خود را پشت سر گذاشت. اگرچه این تیم در نهایت جام را نبرد، اما نمایشهایش بهویژه در فاز حذفی باعث شد چین 2007 برای همیشه با نام مارتا و نسل طلایی برزیل هم گره بخورد. فیفا بعدها بارها به این نکته اشاره کرد که برزیل در این دوره با اتکا به مارتا، کریستیانه، فورمیگا و چند بازیکن مهم دیگر، به بالاترین نقطه تاریخش در جام جهانی زنان رسید.
مهمترین نمایش برزیل در نیمهنهایی رقم خورد؛ جایی که این تیم آمریکا را 4 بر 0 شکست داد. فیفا این مسابقه را یکی از فراموشنشدنیترین نیمهنهاییهای تاریخ جام جهانی زنان توصیف کرده و از آن به عنوان شبی یاد کرده که مارتا یک شاهکار کامل ارائه داد. آمریکا در آن زمان یکی از قدرتهای ثابت فوتبال زنان بود، اما برابر سرعت، تکنیک و جسارت برزیل کاملاً فرو ریخت.
ستاره بیچونوچرای برزیل در آن جام، مارتا بود. او با هفت گل کفش طلا را برد و همزمان توپ طلا را هم به عنوان بهترین بازیکن مسابقات به دست آورد. فیفا در مرورهای مختلف خود روی این نکته تأکید کرده که مارتا در چین 2007 هم از نظر فردی در اوج بود و هم در سن فقط 21 سالگی موفق شد دو جایزه اصلی فردی تورنمنت را همزمان بگیرد.
با این حال، فینال داستان دیگری داشت. بازی نهایی در ورزشگاه شانگهای هونگکو برگزار شد و آلمان 2 بر 0 برزیل را شکست داد. بیرگیت پرینتس در دقیقه 52 گل اول را زد و سیمونه لاودهِر در دقیقه 86 گل دوم را به ثمر رساند تا آلمان دومین قهرمانی پیاپیاش را قطعی کند. این مسابقه همانجایی بود که تجربه، سازمان دفاعی و انضباط آلمان بر خلاقیت هجومی برزیل غلبه کرد.
یکی از مهمترین صحنههای فینال، پنالتی مارتا بود. در حالی که برزیل برای بازگشت به بازی فشار میآورد، مارتا پشت ضربه پنالتی ایستاد، اما نادین آنگرر آن را مهار کرد. فیفا در بازخوانی این بازی، همین صحنه را لحظهای تعیینکننده میداند؛ لحظهای که میتوانست بازی را کاملاً عوض کند، اما در عوض به نماد مقاومت آلمان تبدیل شد.
فینال از نظر احساسی و فوتبالی هم تضادی جذاب داشت. فیفا در گزارش خود از این دیدار نوشته که در شانگهای، «تجربه در برابر شور»، و «کارایی در برابر ظرافت» قرار گرفته بود. برزیل بخشهایی از بازی را از نظر مالکیت و زیبایی فوتبال در اختیار داشت، اما آلمان در دو محوطه جریمه بیرحمتر بود؛ همان چیزی که معمولاً قهرمانها را از تیمهای تحسینشده جدا میکند.
در کنار مارتا، آلمان هم چهرههای کلیدی خودش را داشت. بیرگیت پرینتس نهفقط در فینال گل زد، بلکه در کل تورنمنت یکی از ارکان اصلی تیم بود و فیفا بعدها یادآوری کرد که او با این حضور، به نخستین بازیکن زن تاریخ تبدیل شد که در سه فینال جام جهانی زنان بازی میکند. همین ترکیب از رهبری، تجربه و تمامکنندگی، آلمان را به تیمی بسیار سخت برای شکست دادن تبدیل کرده بود.
چرا آلمان قهرمان شد؟ پاسخ در تعادل فوقالعاده این تیم است. آلمان هم در حمله گل میزد، هم در دفاع تقریباً غیرقابل نفوذ بود، هم از نظر ذهنی آرامش داشت و هم در بازیهای بزرگ دچار آشفتگی نمیشد. وقتی تیمی بتواند مسیرش را از برد 11 گله در بازی اول تا کلینشیت کامل در فینال حفظ کند، یعنی قهرمانیاش فقط حاصل استعداد فردی نیست؛ حاصل یک ساختار کامل و بالغ است.
از طرف دیگر، چین 2007 برای برزیل هم جامی بسیار مهم باقی ماند، حتی اگر با جام تمام نشد. رسیدن به فینال، برد 4 بر 0 برابر آمریکا و درخشش خیرهکننده مارتا باعث شد این دوره، نقطه اوج یک نسل برزیلی محسوب شود. فیفا سالها بعد هم وقتی از تاریخ تیم زنان برزیل حرف میزند، 2007 را به عنوان مهمترین حضور آنها در جام جهانی یاد میکند.
در جمعبندی، جام جهانی زنان فیفا 2007 با قهرمانی آلمان به پایان رسید، اما ارزش این تورنمنت فقط در بالا رفتن جام خلاصه نمیشود. این مسابقات، هم آلمان را به تنها تیمی تبدیل کرد که در آن زمان توانسته بود از عنوانش دفاع کند، هم برزیل را به نخستین فینالیست آمریکای جنوبی رساند، هم نادین آنگرر را به اسطوره دروازهبانی تبدیل کرد و هم مارتا را به عنوان درخشانترین ستاره فردی تورنمنت معرفی کرد. به همین دلیل، چین 2007 یکی از مهمترین و ماندگارترین دورههای تاریخ جام جهانی زنان است؛ جامی که هم تیم قهرمانش جاودانه شد و هم تیم نایبقهرمانش فراموش نشد.